WERNISAŻ: 5 MAJA 2016 GODZ. 17.00

Maj to miesiąc, który zapisał się w historii krajów Europy Środkowej jako czas aliansów – niedawno z państwami starej unii, a przed wiekami w ramach jagiellońskiej unii Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego, której ostatnim etapem było Zaręczenie Wzajemne Obojga Narodów, które określała Konstytucja 3 Maja. 25 lat Wolności Europy Środkowo-Wschodniej to dobry moment by przypomnieć Polakom, Litwinom, Łotyszom i Ukraińcom o ich wspólnej wolnościowej tradycji i wspólnym jagiellońskim dziedzictwie. Wystawa „Od Jagiellońskiej do Europejskiej” ma na celu pokazanie wspólnego, materialnego, ale także intelektualnego dziedzictwa krajów, które były związane unią w ramach Rzeczpospolitej Obojga (a tak naprawdę wielu) Narodów. Siłą tamtych społeczeństw i naszych przodków były rody ziemiańskie: Piłsudskich, Narutowiczów, Chodkiewiczów, Miłoszów, Giedroyciów, Romerów, Komorowskich, Weysenchoffów, von Roppów i von Korfów, Bażeńskich (von Baysen), Radziwiłłów, Tyszkiewiczów, Karpiów, Komarów i wielu wielu innych. To właśnie te szlacheckie i arystokratyczne rodziny stanowiły awangardę naszej wspólnoty. Tolerancja religijna i kulturowa charakterystyczna dla wspólnej Jagiellońskiej Ojczyzny pozwoliła tym rodom na rozkwit i dlatego ich dziedzictwo materialne możemy także dziś podziwiać w każdej części byłej Rzeczpospolitej i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Na ich patriotyzmie i dobroczynności możemy budować dzisiaj nasze koalicje w ramach europejskiej i euroatlantyckiej wspólnoty.

Europa Środkowo-Wschodnia z Unii Jagiellońskiej wpadła na dziesiątki lat w pęta niewoli carskiej by – po krótkim okresie wolności – doświadczyć długiej hitlerowskiej i radzieckiej dominacji. Przezwyciężenie tych dwóch totalitaryzmów znalazło się u zarania niepodległości i determinuje charakter wolności naszych krajów. Dlatego kwestia ta jest dzisiaj nader aktualna i ważka. Również z tego powodu, że nasz największy sąsiad – Rosja, upomina się o byłe sowieckie sfery wpływów.

Piotr Wdowiak

Wystawa przygotowana przez Piotra Wdowiaka w ramach Akcji Społecznej FREEDOM WAS MADE IN POLAND.