Wystawa “Marsz, marsz, Polonia!”, zrealizowana z inicjatywy Konsulatu Generalnego USA w Krakowie, przedstawia polską diasporę widzianą poprzez obiektyw najwybitniejszych fotografów polskich i amerykańskich od początku XX wieku do czasów nam współczesnych.

Spośród różnych dyscyplin twórczych fotografia szczyci się dziś opinią jednej z najbardziej demokratycznych. Chociaż narodziła się w Europie, swój dynamiczny rozwój w drugiej połowie XIX wieku, a potem wejście w obieg masowy zawdzięcza amerykańskiemu wynalazkowi. W 1888 roku George Eastman opatentował zwijaną błonę fotograficzną i wprowadził na rynek nowy typ aparatu — kamerę Kodak — dzięki któremu fotografowanie stało się powszechnie dostępne. Jak żadne inne medium fotografia towarzyszy więc nowoczesnej historii Stanów Zjednoczonych: dokumentując wojnę secesyjną, portretując przybijających do wybrzeża Ameryki imigrantów, czy wreszcie przekazując na Ziemię obrazy pierwszych kroków człowieka na Księżycu. Wszystkie te wydarzenia zapisały się w naszej pamięci pod postacią silnych obrazów fotograficznych.

Jednym z rozdziałów tej historii są dzieje polskiej społeczności w Stanach Zjednoczonych. Prezentujemy je poprzez sześć różnych gatunkowo i wykonanych na przestrzeni stulecia cykli fotograficznych. Najstarszym dokumentem są portretowe fotografie imigrantów z początków XX wieku. Skomplikowana etnicznie grupa pochodząca z Europy Środkowej trafia do amerykańskiego tygla („melting pot”), jednak nie roztapia się w nim całkowicie, a polski ślad widoczny jest w kolejnych pokoleniach w kulturze, obyczajach, pamiątkach, a nade wszystko w dorocznej paradzie, którą maszeruje wielobarwny korowód polskich typów. Słynna nowojorska Parada Pułaskiego jest motywem przewodnim wystawy. Z kolei współczesne oblicze parady ukazują fotografie cenionego artysty i fotoreportera Michała Szlagi.

Codzienne życie Polonii w latach 1970. i 1980., w przededniu przywrócenia ładu demokratycznego w Polsce, dokumentują prace wybitnej artystki Zofii Rydet z jej monumentalnego Zapisu socjologicznego. Do tradycji fotografii humanistycznej nawiązuje natomiast cykl Josepha Jaworskiego Panna Maria, w którym autor przygląda się wiejskiej społeczności jednej z najstarszych polskich enklaw w Stanach Zjednoczonych. Artystyczną puentą wystawy są zaś wykonane w 2007 i 2008 roku, w Chicago — stolicy polskiej Ameryki — prace Allana Sekuli, amerykańskiego twórcy o polskich korzeniach, jednego z najwybitniejszych światowych fotografów działających na styku sztuki konceptualnej, aktywizmu politycznego i dokumentu społecznego.

Wystawa potrwa do 11.03.2022, można ją oglądać od poniedziałku do piątku w godzinach 9.00-17.00.