Aukcja Rzeźba i Formy przestrzenne

Na fali ruchów feministycznych lat 60-tych, w zdominowany przez mężczyzn świat sztuki powoli wdzierały się kobiety. Nawet w takiej dziedzinie, jak wymagająca siły fizycznej rzeźba. Szapocznikow, Abakanowicz i Więcek to najbardziej rozpoznawalne polskie rzeźbiarki na światowym rynku sztuki. Prace nazywanych „gwiazdami odradzającej się rzeźby polskiej” silnych i utalentowanych kobiet święcą tryumfy w Polsce i za granicą. Dzieła tych artystek oraz wielu innych wybitnych rzeźbiarzy od 21 marca można oglądać na wystawie przedaukcyjnej „Rzeźba i Formy Przestrzenne” w DESA Unicum. 5 kwietnia wszystkie prace pójdą pod młotek.

Na zorganizowanej przez warszawskie Muzeum Sztuki Nowoczesnej a prezentowanej obecnie w moskiewskim Garage Museum of Contemporary Art, wystawie „Inny Transatlantyk”, zaprezentowano kinetyczne i optyczne dzieła twórców z Europy Środkowo-Wschodniej oraz Ameryki Łacińskiej powstające od początku lat 50-tych do końca tak 70-tych. W tym kontekście zaprezentowano też lekkie, aluminiowe konstrukcje rzeźbiarskie Magdaleny Więcek. Artystka chętnie wykorzystywała motywy industrialne, estetykę nowej rzeczywistości. Przykładem na to jest prezentowana w katalogu aukcyjnym DESA Unicum syntetyczna praca „Mosty” z 1976 roku. Magdalena Więcek była artystką niezwykle oryginalną, o silnej osobowości. Na zdjęciach z epoki zobaczyć możemy rzeźbiarkę w przestrzeniach fabryk, na tle padających z piły iskier, w czasie rozmów z robotnikami. Tworzyła w brązie, stali czy aluminium. Czuła i rozumiała specyfikę techniczną materiałów, z których budowała swoje kompozycje.

Alina Szapocznikow uchodzi dziś za symbol protofeminizmu w sztuce. W latach 60-tych artystka zasłynęła z przedstawień własnego, gnębionego rakiem ciała. „Portrety” jej piersi, z których jedną musiała utracić, stały się dramatycznym manifestem kobiecości. Z 1968 roku pochodzi prezentowana na aukcji praca „Brzuch – poduszka”, która powstała na bazie odlewu brzucha przyjaciółki rzeźbiarki. Lekki, eksperymentalny materiał pianki poliuretanowej pozwolił artystce na oddanie idei tkwiącej w kobiecie siły życiowej. W pracach z tamtego okresu Szapocznikow zajmowała się traumatycznymi wątkami pamięci Holokaustu, ograniczeń ludzkiego ciała, choroby przy jednoczesnej afirmacji życia. Szapocznikow inspirowała inne rzeźbiarki takie jak Barbara Falender, której przesycone erotyzmem kompozycje były wyrazem rewolucji obyczajowej i seksualnej lat 60-tych i 70-tych. Jej praca „Stojący pomiędzy filarami”, nawiązująca do dramatu zamachu na World Trade Center, również pojawi się na aukcji.

Kluczowe miejsce wśród artystek awangardowych tworzących po II wojnie światowej zajmuje, zmarła w ubiegłym roku, Magdalena Abakanowicz. W latach 60-tych Abakanowicz rozpoczęła pracę z tkaniną, której artystyczny status był jeszcze kwestionowany, kojarzonych z typowymi zajęciami kobiet. Abakanowicz wyniosła tkaninę do rangi równej rzeźbie poprzez tkanie często gigantycznych gobelinów nazwanych od nazwiska artystki „Abakanami”. Równocześnie w działaniach swych artystka przekraczała tabu cielesności, intymności, przemijania. Prezentowana na aukcji tkanina „Petite Brunne” z 1977 roku jest przykładem sugestywnych, kojarzących się z kobiecą seksualnością, form i należy do niezwykle rozpoznawalnego cyklu artystki. Gigantyczny „Żółty abakan” z tego samego cyklu, stał się najbardziej spektakularnym dziełem na niedawnej wystawie powojennych abstrakcjonistek pt. „Making Space: Women Artists and Postwar Abstraction” w Museum of Modern Art w Nowym Jorku. Poza tkanymi Abakanami, artystka zaczęła wykorzystywać tkaninę w rzeźbie w inny sposób: „Siedząca figura” z 1976 roku i głowa portretowa „Nr 17” z 1985 roku, to rzeźby wykonane z utwardzonego żywicą worka jutowego. Wykreowane w tym „zgrzebnym” materiale dzieła ewokują głęboki, egzystencjalny i humanistyczny przekaz twórczości artystki.

Inne rzeźbiarki, których prace możemy podziwiać to m.in. Barbara Zbrożyna, Janina Barcicka Aleksandra Wejchert czy tworząca współcześnie abstrakcyjne obiekty rzeźbiarskie Tamara Berdowska. Oprócz nich zaprezentowano też wybitnych rzeźbiarzy. Na aukcji znajdzie się 75 obiektów stanowiących przekrój najważniejszych zjawisk w polskiej rzeźbie przedwojennej i współczesnej. W ofercie znalazły się gobeliny, prace wykonane z tkanin, materiałów sztucznych i celuloidu, betonu, brązu a także ceramika i szkło artystyczne. Warto zwrócić uwagę na wykorzystujące przedmioty codziennego użytku assemblerze Władysława Hasiora oraz pochodzącą z lat 50-tych gipsową „Głowę” Zdzisława Beksińskiego, która należy do wczesnego, awangardowego etapu twórczości artysty. Nie zabraknie także wcześniejszych, bardziej tradycyjnych prac. Dwudziestolecie międzywojenne reprezentuje drewniana rzeźba „Szkoły Zakopiańskiej” oraz odlana z brązu „Tancerka” Stanisława Stefana Jackowskiego – unikat, z którym artysta był osobiście związany, i który zdobił jego ogród aż do śmierci.

Aukcja Rzeźba i formy przestrzenne: 5 kwietnia 2018, godz. 19, Dom Aukcyjny DESA Unicum, ul. Piękna 1A, Warszawa

Wystawa obiektów: 21 marca – 5 kwietnia 2018, godz. 11-19 (poniedziałek-piątek) i godz. 11-16 (sobota), Dom Aukcyjny DESA Unicum, ul. Piękna 1A, Warszawa, wstęp wolny

Więcej informacji o aukcji Rzeźba i formy przestrzenne oraz katalog aukcyjny w wersji elektronicznej dostępne są na stronie DESA Unicum: https://desa.pl/pl/auctions/459/rzezba-i-formy-przestrzenne-5-kwietnia-2018-godz-19