Klasyczne i nowe kino słowackie w warszawskim „Świcie”

Nadarza się znakomita okazja, aby zapoznać się z najciekawszymi osiągnięciami kina słowackiego, ktore rzadko jest w Polsce pokazywane. Przegląd w warszawskim kinie Świt zaczyna się 28 września 2012 r.

Przeciętny polski kinoman, nawet dobrze zorientowany w rożnych kinematografiach europejskich miałby zapewne wiele kłopotu, gdyby zapytano go o najwartościowsze filmy i najciekawszych reżyserow rodem ze Słowacji. Najbliższe skojarzenia nasuwałyby się zapewne z kinem czeskim, w Polsce dobrze znanym i chętnie oglądanym. Cześć osob zapewne uznałaby, iż kino słowackie jako niezależna całość, szczegolnie wobec kina czeskiego nawet nie istnieje.

To jednak wielki błąd wynikający z bardzo niewielkiej znajomości kina słowackiego, ktore podobnie jaki kino czeskie ma swe wybitne osiągnięcia i znakomitych tworcow, a wielu znawcow kina probuje mowić, przez analogię do nowej fali kina czeskiego, o nowej fali kina słowackiego.

Wkrotce już każdy z miłośnikow kina będzie mogł sam wyrobić sobie zdanie na temat filmow słowackich. W dniach 28 IX-5 X 2012 r. dojdzie bowiem do wydarzenia filmowego pod nazwą „Klasyczne i nowe kino słowackie", ktore zostało zorganizowane przez kino „Świt" i Instytut Słowacki w Warszawie. Na przeglądzie, będącym częścią projektu filmowego „Brodno kocha kino" zobaczymy aż czternaście filmow, ktore należą do klasyki kina słowackiego a i nierzadko europejskiego, a także zobaczymy wspołczesną kinematografię Słowacji.

Do tworcow najbardziej uznanych, ktorych zobaczymy na przeglądzie należy zaliczyć przede wszystkim Štefana Uhera, ktory debiutował na początku lat 60. XX w. Autorski sposob narracji oraz nowe środki przekazu użyte przez Uhera pozwalają go zaliczyć do prekursorow słowackiej nowej fali. „Słonko w sieci" Štefana Uhera z 1962 r. może być uznane za początek owej słowackiej nowej fali - liryczna opowieść o miłości dwojga młodych ludzi stała się dla reżysera okazją do ukazania, iż pod maską cynizmu i młodzieńczego buntu owczesna młodzież kryła swą niepewność, niedojrzałość i strach przed życiem. Na przeglądzie zobaczymy jeszcze dwa filmy Uhera „Pasła konie na betonie" i „Gdybym miał dziewczynę".

Kolejna wielka postać kina słowackiego to legendarny reżyser Juraj Jakubisko. Na przeglądzie zobaczymy jego najsłynniejszy film „Tysiącletnia pszczoła" z 1983 r. Film opowiada o losach trzech pokoleń rodziny z wsi na Liptowie na tle niespokojnej epoki rozpadu Austro-Wegier i I wojny światowej. Jakubisko tworząc niezwykle plastyczny i namacalny obraz ludzkiego życia ukazuje zarazem charakter i specyfikę narodu słowackiego.

Inny wielki reżyser słowacki, ktorego filmy zobaczymy na przeglądzie w kinie „Świt" to Juraj Herz. Jego „Dzień mojej miłości" z 1977 r. (pokazywany na festiwalu w Berlinie) to znakomicie opowiedziana historia młodego małżeństwa, ktore musi poradzić sobie ze śmiercią swego dziecka. Z kolei w „Słodkich kłopotach" z 1984 r. Herz nawiązuje z powodzeniem do klasycznej komedii słowackiej, miejscem głownym akcji czyniąc bar, ktory tradycyjnie w Słowacji jest miejscem spotkań z przyjaciołmi, miejscem tworczej inspiracji czy świadkiem cichych dramatow.

Warto zwrocić też uwagę na film Dušana Hanaka „Cicha radość" z 1985 r. W konwencji kameralnej opowieści o losach kobiet, przedstawia mechanizm funkcjonowania pozornie zgodnego życia rodzinnego, w istocie świata pozbawionego uczuć i radości.

Obecnie najbardziej znanym i docenianym słowackim tworcą filmowym jest Martin Šulik. W „Świcie" zobaczymy jego film z 2006 r. „Słoneczne miasto" - to komedia społeczna opisująca perypetie robotnikow, ktorzy stracili pracę po sprzedaży fabryki i na własną ręką probują odnaleźć się w nowej rzeczywistości oraz jego najnowszy film „Cygan" z 2011 r., w ktorym ukazuje świat wykluczonych z życia społecznego Romow.

Z najnowszych filmow słowackich, ktore pokazane zostaną na przeglądzie warto zwrocić uwagę na „Muzykę" Juraj Nvoty. Akcja tego nakręconego w 2008 r. filmu dzieje się w Czechosłowacji lat 70. i 80., w ktorej młody, pogrążony w marazmie człowiek odkrywa muzykę jazzową i w niej chce znaleźć ratunek dla siebie i ucieczkę od szarej rzeczywistości.

Na przeglądzie nie zabraknie też największego frekwencyjnego hitu ostatnich lat w kinie słowackim, jakim jest film Vladimira Balka „Spokoj w duszy" z 2009 r. Z najnowszych filmow zobaczymy „Miłość" Jakuba Kronera i „Trup musi umrzeć" Jozefa Pašteki - oba z 2011 r.

Przed każdym filmem wygłoszona zostanie krotka prelekcja, ktora wprowadzi widzow w klimat oglądanego filmu.

bilety:

12 i 10 zł